Pochodzenie materiałów budowlanych ma duży wpływ na ocenę inwestycji w systemach takich jak BREEAM, LEED v5 i DGNB. Dlatego to ważne, aby zwracać uwagę na deklaracje środowiskowe produkt EPD i weryfikować zawarte w nich informacje. Przeczytaj artykuł i dowiedz się, jak poprawnie je odczytywać.
EPD, czyli Environmental Product Declaration to ustandaryzowany dokument opisujący wpływ produktu na środowisko w całym cyklu życia. Deklaracja ta bazuje na analizie LCA (Life Cycle Assessment) i dostarcza porównywalnych i zweryfikowanych danych dotyczących m.in. emisji CO₂, zużycia energii czy wody. W przetargach budowlanych EPD są niezbędne, aby wykazać, że zastosowane materiały spełniają restrykcyjne wymagania środowiskowe i mogą być bezpiecznie wykorzystywane w całym łańcuchu dostaw.
Deklaracje EPD są opracowywane przez producentów materiałów budowlanych. Aby dokument został uznany za wiarygodny, musi zostać zweryfikowany przez niezależną jednostkę certyfikującą działającą w ramach uznanego programu EPD. Weryfikacja obejmuje m.in.:
Typ III deklaracja środowiskowa według normy EN 15804+A2 to szczegółowa forma prezentowania danych środowiskowych dla wyrobów budowlanych. Dokument ten przedstawia zweryfikowane informacje dotyczące m.in. emisji gazów cieplarnianych, zużycia energii, wykorzystania zasobów naturalnych i potencjalnego wpływu na środowisko.
Norma EN 15804+A2 określa jednolite zasady przygotowywania deklaracji. Dzięki temu możliwe jest rzetelne porównywanie różnych materiałów.
EPD zawiera szczegółowe, ilościowe dane środowiskowe oparte na analizie cyklu życia produktu (LCA) i podlega niezależnej weryfikacji przez zewnętrzny podmiot.
Zielone karty produktu mają natomiast charakter informacyjny. Zawierają zestawienie wybranych cech środowiskowych, zdrowotnych lub technicznych przygotowanych przez producenta. Mogą to być np. informacje o:
Rosnące znaczenie deklaracji EPD w 2026 roku wynika przede wszystkim z regulacji unijnych, takich jak:
Przepisy te sprawiają, że inwestorzy i projektanci są coraz częściej zobowiązani do analizowania śladu węglowego budynków w całym cyklu ich życia.
Deklaracje EPD materiałów budowlanych składają się z szeregu informacji i wskaźników środowiskowych, które pokazują wpływ produktu na środowisko na różnych etapach jego cyklu życia. Dzięki tym danym można ocenić, np. ślad węglowy wbudowany (LCA). Sprawdź, jak należy odczytywać poszczególne elementy deklaracji EPD!
Jednostka funkcjonalna określa podstawę obliczeń, np. 1 m² płyty gipsowo-kartonowej, 1 m³ betonu lub 1 kg produktu. Natomiast zakres systemu mówi o tym, które etapy cyklu życia produktu zostały uwzględnione w analizie. „Cradle-to-gate” obejmuje okres od pozyskania surowców aż do momentu opuszczenia zakładu produkcyjnego przez wyrób. „Cradle-to-grave” opisuje pełny cykl życia produktu, w tym fazę użytkowania, rozbiórkę oraz zagospodarowanie lub recykling odpadów.
Deklaracje EPD prezentują dane w podziale na poszczególne fazy cyklu życia produktu. W dokumencie wyszczególnia się następujące moduły:
W deklaracjach EPD znajdziesz również parametry opisujące wpływ produktu na środowisko. Najważniejsze z nich to:
W nowych deklaracjach zgodnych z EN 15804+A2 emisje gazów cieplarnianych są prezentowane w kilku kategoriach:
Przy porównywaniu materiałów należy przede wszystkim analizować wartości GWP-total oraz sprawdzić, czy zakres deklaracji jest taki sam dla porównywanych produktów.
EPD nie pokazuje jednak wszystkich aspektów związanych ze zrównoważonym rozwojem produktu. Dokument nie ocenia jakości technicznej materiału, jego trwałości w konkretnych warunkach użytkowania, kosztów eksploatacji czy wpływu na zdrowie użytkowników, chyba że zostały one uwzględnione w odrębnych EPD.
Dwie deklaracje można rzetelnie porównywać wyłącznie w sytuacji, gdy:
EPD w certyfikacji BREEAM, LEED v5 i DGNB stanowi źródło danych wykorzystywanych do oceny wpływu materiałów na środowisko.
Choć wszystkie trzy systemy korzystają z podobnych danych, różnią się sposobem ich przeliczania i wagą w punktacji. Dlatego optymalizacja doboru materiałów wymaga równoczesnego uwzględnienia wymagań każdego z nich.
Dane środowiskowe zawarte w deklaracjach EPD materiałów budowlanych stają się podstawą oceny zgodności inwestycji z regulacjami unijnymi i wytycznymi, które określa Taksonomia UE. Od 2026 roku coraz większe znaczenie ma uwzględnianie emisji w całym cyklu życia budynku, w tym wbudowanego śladu węglowego materiałów oraz obowiązkowych kalkulacji GWP. Bez takich danych trudno porównywać wpływ różnych rozwiązań i spełniać rosnące wymagania dekarbonizacji.
Dodatkowo unijny mechanizm CBAM podnosi koszty materiałów o wysokiej emisyjności, co zwiększa presję na wybór rozwiązań niskoemisyjnych. Z kolei rozporządzenie CPR zaostrza wymagania dotyczące deklarowania właściwości środowiskowych wyrobów, a w raportowaniu CSRD i ESRS E1 EPD staje się jednym z głównych źródeł danych o emisjach w łańcuchu dostaw.
EPD są dziś praktycznym narzędziem zarówno dla producentów, jak i projektantów. Deklaracje porównuje się na tej samej jednostce funkcjonalnej i w tym samym zakresie modułów cyklu życia (np. A1-A3 lub A-C-D). EPD specyficzne, odnoszące się do konkretnego produktu dają wiarygodne dane, natomiast wersje branżowe mają charakter uśredniony i nie pozwalają na rzetelne porównanie materiałów.
Checklist dla producenta (przetarg):
Checklist dla projektanta (certyfikacja):
Jeśli potrzebujesz wsparcia w zakresie pozyskania lub interpretacji deklaracji EPD, skorzystaj z pomocy naszych ekspertów. Przeprowadzimy Cię przez cały proces i podpowiemy, jak dobierać materiały do projektu. Zapraszamy do kontaktu!
EPD to zweryfikowana deklaracja oparta na analizie LCA i normie EN 15804, natomiast zielona karta produktu ma zwykle charakter informacyjny, jest przygotowywana przez producenta i nie wymaga pełnej weryfikacji środowiskowej.
Koszt EPD zależy od produktu i zakresu analizy, ale zazwyczaj wynosi od kilku do kilkunastu tysięcy euro. Cały proces trwa średnio od 2 do 6 miesięcy.
Nie, deklaracje EPD nie są obowiązkowe, ale coraz częściej wymagane w przetargach i certyfikacjach budynków.
Standardowo EPD jest ważna około 5 lat, po tym czasie wymaga aktualizacji.
Nie zawsze. Należy porównywać ze sobą materiały o tej samej funkcji, jednostce i zakresie cyklu życia. W innym wypadku wynik może być mylący.
Nie. EPD jest ważnym źródłem danych, ale Taksonomia UE wymaga szerszej oceny całego budynku i dodatkowych wskaźników środowiskowych.
Bądź na bieżąco z najnowszymi trendami w zielonym budownictwie!
Niebawem prześlemy ofertę najlepiej dopasowaną do Twoich potrzeb.
Dziękujemy za przesłanie wiadomości. Niebawem na nią odpowiemy.
W celu najlepszego dopasowania oferty do Twoich potrzeb i skrócenia czasu jej przygotowania, zapraszamy Cię do wypełnienia krótkiej ankiety.
Na podany przez Ciebie adres email otrzymasz potwierdzenie udziału w procesie rekrutacji i informacje na temat kolejnych kroków.
Powodzenia!
Zespół HR
