Jeżeli Twoja firma planuje lub realizuje działania w obszarze zrównoważonego rozwoju, musisz wiedzieć, jakie są kryteria zgodności z Taksonomią UE: które cele środowiskowe obejmuje, jak interpretować zasadę DNSH, jak uniknąć błędów i jakie dane są wymagane. Ten materiał to praktyczny przewodnik po wymogach, których nie można dziś zignorować.
Taksonomia UE to system klasyfikacji opracowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Zielonego Ładu. Jej celem jest określenie, które działania gospodarcze można uznać za zrównoważone środowiskowo. Stanowi ona podstawę prawną dla rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/852 z dnia 18 czerwca 2020 r., które weszło w życie 12 lipca 2020 r. Taksonomia jest ważnym narzędziem, które wspiera realizację celów klimatycznych i środowiskowych UE oraz promującym zrównoważony rozwój.
Główne cele Taksonomii obejmują:
Sprawdź też informacje na temat podstawy Taksonomii UE.
Podstawą prawną Taksonomii UE jest Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/852, które weszło w życie 12 lipca 2020 roku. Dokument ten ustanawia ogólne zasady oraz delegowane akty prawne definiujące szczegółowe kryteria techniczne dla poszczególnych branż i celów środowiskowych.
Kryteria kwalifikacji inwestycji obejmują wskaźniki zrównoważonego rozwoju — środowiskowe i klimatyczne oraz „nieczynienie poważnej szkody” – DNSH.
Działalność musi przyczyniać się do realizacji co najmniej jednego z sześciu celów środowiskowych Taksonomii:
Poznaj istotne informacje na temat każdego z ww. kryteriów.
Inwestycja musi przyczyniać się do realnego ograniczenia emisji gazów cieplarnianych. Oznacza to nie tylko zastosowanie technologii niskoemisyjnych, ale również wykazanie redukcji śladu węglowego w całym cyklu życia produktu, usługi lub infrastruktury. Ważne jest uwzględnienie wartości progowych emisji określonych przez Komisję Europejską – inwestycje przekraczające te limity nie zostaną uznane za kwalifikowane.
Kwalifikowalność inwestycji zależy od stopnia, w jakim zmniejsza ona podatność na obecne lub przewidywane skutki zmian klimatycznych. Działalność musi zostać poprzedzona rzetelną analizą ryzyka ESG – najlepiej zgodną z wytycznymi TCFD – oraz wdrożeniem środków adaptacyjnych. Brak uwzględnienia lokalnych czynników klimatycznych lub ignorowanie ryzyk fizycznych oznacza niedopełnienie wymogu taksonomicznego.
Inwestycje kwalifikowane w tym obszarze muszą optymalizować zużycie wody, ograniczać zrzuty ścieków oraz chronić ekosystemy wodne. Wymagane jest wdrożenie technologii zamkniętego obiegu wody oraz zgodność z zasadami klimatycznymi UE — z Dyrektywą Wodną UE. Dodatkowo – działalność nie może prowadzić do eutrofizacji, degradacji rzek, jezior czy mórz.
Projekty muszą wpisywać się w zasady circular economy – m.in. przez projektowanie produktów z myślą o ponownym użyciu, naprawie, demontażu lub recyklingu. Preferowane są inwestycje ograniczające zużycie surowców pierwotnych oraz wydłużające cykl życia zasobów. Istotne znaczenie ma również redukcja ilości odpadów trafiających na składowiska.
Inwestycja musi skutecznie ograniczać emisję zanieczyszczeń do powietrza, wody i gleby – zgodnie z zasadą BAT (ang. Best Available Techniques). Wymagana jest pełna zgodność z unijnymi normami emisji oraz wdrożenie systemów monitoringu środowiskowego. Ważnym elementem jest także unikanie wtórnych skutków środowiskowych, np. emisji niezidentyfikowanych substancji toksycznych.
Inwestycja powinna przyczyniać się do zachowania integralności przyrodniczej – m.in. przez unikanie ingerencji w obszary chronione, ograniczanie fragmentacji siedlisk i wdrażanie działań kompensacyjnych. Taksonomia UE wymaga potwierdzenia neutralnego lub pozytywnego wpływu inwestycji na bioróżnorodność – ocenianego na podstawie niezależnych ekspertyz środowiskowych.
Na czym natomiast polega kryterium “nieczynienia poważnej szkody”?
Zgodnie z zasadą „do no significant harm” (DNSH), działalność nie może negatywnie wpływać na inne cele środowiskowe. Oznacza to, że korzyści wynikające z danej działalności nie mogą być równoważone przez szkody wyrządzane w innych obszarach środowiska.
Finansowanie zielonych inicjatyw wiąże się zarówno z kosztami, jak i z pewnymi wyzwaniami. Poniżej dowiesz się, jakie trudności napotykają firmy.
Firmy zderzają się z dwiema głównymi barierami. Po pierwsze – różnie interpretują kryteria zrównoważonego rozwoju. Brakuje jednolitych standardów. Skutkuje to niespójnością raportów. Dla jednych „działanie zgodne z Taksonomią UE” to już badania i rozwój, dla innych dopiero gotowy produkt, np. technologia niskoemisyjna w produkcji seryjnej.
Po drugie – ocena projektów według Taksonomii zgodnie z zasadą DNSH (Do No Significant Harm) bywa problematyczna. Wymaga szczegółowej analizy wpływu inwestycji na pozostałe cele środowiskowe. A tu pojawia się bariera kluczowa: brak wiarygodnych danych – zarówno jakościowych, jak i ilościowych.
Firmy wciąż borykają się z lukami informacyjnymi. Brakuje twardych danych o przychodach, nakładach inwestycyjnych (CapEx) i operacyjnych (OpEx), które spełniałyby wymogi Taksonomii. Zaledwie ułamek europejskich spółek publikuje dane w formacie pozwalającym ocenić zgodność z regulacjami.
Jeszcze trudniej wygląda sytuacja poza UE. Firmy spoza wspólnoty nie mają obowiązku raportowania zgodnie z Taksonomią. Inwestorzy, chcąc ocenić takie podmioty, działają często po omacku – bez dostępu do jednolitych, porównywalnych informacji.
Wysokie nakłady pracy i finansowe: proces zbierania, analizy i raportowania danych jest czasochłonny i wymaga znacznych zasobów. Firmy często muszą korzystać z usług zewnętrznych specjalistów, co zwiększa koszty zielonych inicjatyw.
Różnice w raportowaniu między firmami: firmy stosują różne podejścia do oceny zgodności swoich działań z Taksonomią. Utrudnia to porównanie wyników i identyfikację rzeczywiście zielonych inwestycji.
Analiza ryzyka ESG musi uwzględniać wyżej wymienione obszary. Jeżeli chcesz mieć pewność, że Twoja firma działa zgodnie z Taksonomią UE, nieoceniona będzie dla Ciebie strategia ESG. Klasyfikacja działalności gospodarczej jako zgodnej z Taksonomią przynosi wiele korzyści, a nasza firma doradcza może wesprzeć Cię w drodze do zrównoważonego rozwoju.
Bądź na bieżąco z najnowszymi trendami w zielonym budownictwie!
Niebawem prześlemy ofertę najlepiej dopasowaną do Twoich potrzeb.
Dziękujemy za przesłanie wiadomości. Niebawem na nią odpowiemy.
W celu najlepszego dopasowania oferty do Twoich potrzeb i skrócenia czasu jej przygotowania, zapraszamy Cię do wypełnienia krótkiej ankiety.
Na podany przez Ciebie adres email otrzymasz potwierdzenie udziału w procesie rekrutacji i informacje na temat kolejnych kroków.
Powodzenia!
Zespół HR
